آهنگ شارش حجمی
جایگاه درس

آهنگ شارش حجمی - آموزش تصویری - زبان ساده


آهنگ شارش حجمی موارد زیر مکمل هم هستند. برای یادگیری پایدار، از همه آنها استفاده کنید:
1- متن را بخوانید
2- در آزمون شرکت کنید
توضیح بیشتر: دکمه راهنما در نوار بالایی را کلیک کنید .

1 - آهنگ شارش حجمی چیست


مفهوم آهنگ شارش حجمی

آهنگ شارش حجمی عبارت است از مقدار حجم مایع تراکم ناپذیر که در مدت مشخص از یک مقطع عبور می کند. بهتر است این عبارت را بیشتر توضیح دهیم.

  1.   اولین کلمه آن یعنی آهنگ، معادل rate است، یعنی نرخ تغییر است. شاید این کلمه خوب معادل سازی نشده، و اوایل برای نوآموزان کلمه عجیبی است. واضح است این کلمه ارتباطی به آهنگ موسیقی ندارد. به طور خلاصه این کلمه نشان می دهد که یک کمیت در یک مدت معین چه مقدار تغییر می کند. 
  2.  کلمه دوم آن یعنی شارش، نشان دهنده جریان یافتن و عبور مایع یا به طور کلی عبور سیال است. وقتی می گوییم آب شارش می یابد منظور ما این است که آب جریان می یابد. وقتی می گوییم الکترون ها شارش می یابند یعنی در داخل سیم به جریان می افتد.
  3.   عبارت بعدی عبور مایع را بیان می کند. مثلا اگر در مدت 2 دقیقه به اندازه 6 لیتر آب از یک لوله عبور کند می گوییم آهنگ شارش آن 3 لیتر در دقیقه است. زیرا در یک دقیقه به اندازه 3 لیتر آب عبور می کند. اگر در یک رودخانه در مدت 3 ساعت به اندازه 12000 متر مکعب آب از یک مقطع عبور می کند. آهنگ شارش حجمی آن برابر 4000 متر مکعب در ساعت است.

توجه:

برای محاسبه  آهنگ شارش حجمی، باید مقدار تغییرات را بر زمان کل تغییرات تقسیم کرد.



2 - محاسبه آهنگ شارش حجمی


فرمول آهنگ شارش حجمی

 گفتیم مفهوم آهنگ شارش حجمی این است که  مقدار یک کمیت در یک مدت معین چقدر تغییر می کند. بنابراین باید مقدار تغییرات را بر زمان تغییرات تقسیم کرد. در نتیجه به فرمول روبرو می رسیم. 

از طرف دیگر می دانیم حجم شاره برابر مساحت قاعده( یعنی A ) ضرب در ارتفاع( یعنی L ) است. این نشان می دهد که حجم مایع جابجا شده، برابر Av است. دقت کنید در اینجا دو تا v به کار رفته است. اولی برای حجم و دومی برای تندی است.

مثال 1: آهنگ شارش حجمی رودخانه

سطح مقطع یک رودخانه برابر 2 متر مربع است. در مدت 3 ثانیه، آب به اندازه 6 متر به جلو می رود. آهنگ شارش حجمی را حساب کنید

پاسخ:

چون زمان و جابجایی را داریم از قسمت اول فرمول استفاده می کنیم. ابتدا حجم آب جابجا شده را به دست می آوریم باید سطح مقطع یعنی 2 را در طول جابجایی یعنی 6 ضرب کنیم تا حجم آب جابجا شده به دست می آید. حاصل ضرب، برابر 12 متر مکعب می شود. 

حال این مقدار 12 را بر زمان یعنی 3 ثانیه تقسیم می کنیم که برابر 4 می شود. بنابراین آهنگ شارش حجمی، برابر 4 مترمکعب بر ثانیه می شود. یعنی دراین رودخانه در هر ثانیه به اندازه 4 متر مکعب آب جابجا می شود.


مثال 2:

سطح مقطع یک لوله برابر 0.02 متر مربع است. آب با تندی 4 متر بر ثانیه از آن عبور می کند. آهنگ شارش حجمی را حساب کنید.

پاسخ:

چون سطح مقطع و تندی را داریم باید از قسمت دوم فرمول استفاده کنیم. با دقت در فرمول می بینیم که باید سطح مقطع و تندی را در هم ضرب کنیم. حاصل برابر 0.08 می شود.

 در واقع، آهنگ شارش حجمی برابر 0.08 است. یعنی در مدت 1 ثانیه به اندازه 0.08 متر مکعب آب جابجا می شود


سوال های چهار گزینه ای

در سوالات زیر لطفا گزینه درست را انتخاب کنید.
1- کدام عبارت زیر مفهوم آهنگ شارش حجمی را بهتر بیان می کند؟
a-
b-
c-
d-
. . . . . .
2- در مدت 5 دقیقه مقدار 40 لیتر آب از یک مسیر می گذرد. در این صورت آهنگ شارش حجمی چقدر است؟
a-
b-
c-
d-
. . . . . .
3- از یک لوله مایعی عبور می کند. سطح مقطع آن برابر 0.4 مترمربع است. اگر در مدت 3 ثانیه به اندازه 9 متر به جلو حرکت کند.آهنگ شارش حجمی آن چقدر است؟
a-
b-
c-
d-
. . . . . .
4- از یک مسیر با سطح مقطع 3 متر مربع آب رودخانه با تندی 2 متر بر ثانیه حرکت می کند. آهنگ شارش حجمی آن چقدر است؟
a-
b-
c-
d-
. . . . . .

سوال های پرتکرار


آهنگ شارش حجمی چیست؟

 مقدار حجم مایع تراکم ناپذیر که در مدت مشخص از یک مقطع عبور می کند

آهنگ شارش حجمی چگونه محاسبه می شود؟

باید حجم مایع جابجا شده را بر زمان جابجایی تقسیم کرد.

مایعی در یک لوله یکنواخت در جریان است. اگر سطح مقطع و طول مسیر را داشته باشیم چگونه حجم را محاسبه می کنیم؟

هر حجم از مسیر را که بخواهیم حساب کنیم باید مساحت قاعده را در طول مسیر مورد سوال ضرب کنیم.

امتیاز دهی

ممنون که با دادن امتیاز، باعث دلگرمی ما جهت ادامه کار می شوید.
1 2 3 4 5

تعداد رای = 6
میانگین امتیاز 4.17 از 5

بخش نظرات


نظر"محمد حسین":
خیلی خوب بود
پاسخ "ژرفنما" به این نظر : موفق باشید
نظر"هانی":
عالیی🥰
پاسخ "ژرفنما" به این نظر : سلام ممنون از لطف شما خیلی لطف کردید

--------------